ناآرامی‌های اجتماعی اواخر قرن نوزدهم روسیه که منجر به انقلاب ۱۹۱۷ شد، در این درام تاریخی طولانی به شکلی تاثیرگذار به تصویر کشیده شده است؛ اثری که به رمان «مادر» نوشته ماکسیم گورکی، نویسنده مشهور مارکسیست، بسیار وفادار است. در این داستان، «مادر» چاره‌ای ندارد جز اینکه تماشا کند همسر نجیب و مهربانش در نتیجه کار در شرایط غیرانسانی یک کارخانه فولاد در شهر سورموو، به حیوانی مست و وحشی تبدیل می‌شود. وقتی او شروع به تخلیه خشم سرکوب‌شده‌اش با کتک زدن زن می‌کند، پسر نوجوانشان پاول از مادر دفاع می‌کند. پس از مرگ پدر، پاول مجبور می‌شود در همان کارخانه مشغول به کار شود. با این حال، پاول و دوستانش شروع به تحقیق درباره مارکسیسم و تفکرات سوسیالیستی کرده و برای سازماندهی همکاران خود تلاش می‌کنند.

مرشد نویسنده بااستعدادی در مسکو است که روی دست‌نوشته‌ای درباره عیسی و پونتیوس پیلاطس کار می‌کند. مقامات مسکو با نظارت و ارعاب در حال آزار و اذیت مرشد هستند. دستیار و الهام‌بخش او، مارگاریتا، تلاش می‌کند تا از طریق قدرت‌های ماوراءالطبیعه‌ای که از شیطان (ولند) که به مسکو سفر کرده گرفته است، به مرشد کمک کند.